Hamasetin aşırısı, hamasete konu olan olayı bütün boyutlarıyla kavramamıza engel olur. Çünkü olayın hem gerçekliğine gölge düşürür ve hem de karşı iddiaları besler…

Çanakkale zaferi için de söylenebilir bu.

Hala şöyle iddialar bile var:

“ Çanakkale zaferini kazanan, II.Abdülhamit’in Osmanlı  ordusuydu. Mustafa Kemal ile öteki milliyetçi subayların zaferde rolü önemsizdi… “

Doğru mu bu ?

İddiaya, düz mantıkla yaklaşırsanız, Çanakkale zaferini kazanan ordu, Osmanlı ordusuydu; ama, II.Abdülhamit’in Balkanlarda havlu atan ordusu değildi. Milliyetçi genç subayların başı çektiği yeni bir orduydu. Enver Paşa’nın Balkan yenilgisinden sonra kurduğu orduydu…

1908’de II.Abdülhamit’i tahttan indiren İttihatçılar, başta da Enver Paşa, orduda büyük tasfiye hareketine giriştiler. Osmanlı ordusunun çoğu alaylı üstdüzey subayları görevlerinden alındı, doğan boşluk milliyetçi genç subaylarla dolduruldu.

Bunların çoğu, İttihatçı kökenli milliyetçi/vatanperver subaylardı. Ordu, öylesine gençleştirilmişti ki, Harbiye Nazırı ve Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Reisi (Genelkurmay Başkanı) Enver Paşa, bu mevkiye geldiği sırada 32 yaşındaydı. Bu milliyetçi kadronun içinde Mustafa Kemal de vardı.

İsmet İnönü’yü dinleyelim:

“ Harpten (I.Dünya Savaşı) önce yeni bir ordu yapıldı.

Bu ordu ile Balkan harbini yapan Sultan Hamit ordusunun hiçbir alakası yoktur. Yeni Ordu, Balkan harbindeki ordudan belki iki defa, belki üç defa daha ıslah edilmiştir. Enver Paşa, Harbiye Nazırı olunca Balkan Harbini yapan orduyu tamamen temizledi. Balkan Harbi’nin kumanda Heyetini kamilen (tümüyle) tasfiye etti. Yüzbaşılar, binbaşılar birinci derecede kilit yerlerine geldiler. Yarbaylar tümen kumandanı oldu, albaylar kolordu kumandanı oldu. Bu genç subay kadrosu canla başla çalıştı ve yeniden düzenlenen ordu ile Cihan harbine girdi. “

Devam ediyor İnönü:

“ Ordu böyle kuruldu ve ordunun yetiştirdiği kadro, bu ordunun yetiştirdiği kumandanlar, milli mücadelenin belkemiği olan insanlardır. Bunların hepsi muharebe içinde yetiştiler. Başta Mustafa Kemal olmak üzere, herkes böyle bir harbin bütün sanatlarını, bütün güçlüklerini ve marifetlerini içinde yaşayarak, itilip kakılarak öğrendi. “ (Ulus gazetesi, 18 Mart, 1968).

Bu genç milliyetçi kadronun sivil kesiminde öğretmenler, serbest meslek sahipleri, genç bürokratlar ve öteki sivil aydınlar yeralıyordu.

Osmanlı devleti, Almanya ile birlikte girdiği I.Dünya savaşından yenik çıkınca, Enver Paşa’nın, ucu Kafkasya’ya uzanan maceralı yaşamı kurtuluş vizyonundan koptu. Ama, bu kez onun savaş öncesi kurduğu ordunun milliyetçi subayları kurtuluş misyonunu üstlendiler…

18 Mart 1915 Çanakkale Zaferi, Mustafa Kemal’in öncü rol oynadığı bu genç milliyetçi kadronun, Mehmetçik’in geleneksel kahramanlığı ile bütünleşmesinin eseridir.

Kurtuluş Savaşının zaferi için de aynı şey söylenebilir.

Tarihi iyi okumak gerekiyor…

Geçmişi yanlış okursanız, ne bugünü kavrayabilirsiniz ve ne de geleceği görebilirsiniz…

Oysa buna bugün de çok ihtiyacımız var.

18 Mart kahramanlarını gururla anıyorum.