Türkiye İstatistik Kurumu, 2026 yılının ilk çeyreğinde Türkiye ekonomisinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,5 büyüdüğünü açıkladı.

Kâğıt üzerinde büyüyoruz.

Bilgi ve iletişim yüzde 9,5 büyümüş. Tarım yüzde 4,6, ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 3,7, finans ve sigorta yüzde 3,5, inşaat yüzde 3,2 büyümüş.

Ama dikkat!

Ana sektörler içerisinde küçülen tek alan sanayi.

Sanayide katma değer yüzde 0,8 gerilemiş durumda.

Asıl üzerinde durulması gereken nokta tam da burası.

Çünkü bir ülke yalnızca hizmet sektörüyle, tüketimle, krediyle, betonla büyüyemez.

Üreteceksiniz.

Fabrikanız çalışacak.

İhracatçınız rekabet edecek.

İşçiniz işini kaybetmeyecek.

Sanayiciniz fabrikasının kapısına kilit vurmayacak.

TÜİK BÜYÜME DİYOR AMA SAHADAKİ TABLO NE DİYOR?

TÜİK'e göre 2026 yılının ilk çeyreğinde GSYH cari fiyatlarla 16 trilyon 999 milyar 977 milyon liraya ulaştı. Burada bir düzeltme yapmak gerekiyor: Bu rakam kişi başına düşen gelir değil, Türkiye'nin ilk çeyrekteki toplam GSYH büyüklüğüdür. Dolar bazında karşılığı da yaklaşık 389,6 milyar dolar olarak açıklandı.

Hanehalkı tüketimi yüzde 4,8 arttı.

Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 2,1 arttı.

Sabit sermaye yatırımları yüzde 3 arttı.

Ama ihracat?

Yüzde 12,7 azaldı!

İthalat da yüzde 2 geriledi.

Şimdi soralım:

Üretim ve ihracat tarafı alarm verirken yüzde 2,5'lik büyüme vatandaşa ne anlatıyor?

Esnaf siftah yapamıyorsa...

Sanayici kredi faizinin altında eziliyorsa...

İşveren enerji, işçilik ve hammadde maliyetini karşılayamıyorsa...

İhracatçı fiyat tutturamıyorsa...

Vatandaş maaşının yarısını kiraya veriyorsa...

O büyümenin sokağa yansıması nerede?

VESTEL'İN BİLANÇOSU BİLE ALARM VERİYOR

Türkiye'nin en önemli elektronik ve beyaz eşya üreticilerinden Vestel Elektronik'in 2026 yılı ilk yarı sonuçları da dikkat çekici.

Şirketin ilk yarı toplam net zararı yaklaşık 10,26 milyar liraya, ana ortaklığa ait zarar ise yaklaşık 9,74 milyar liraya ulaştı.

Hasılat geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 48 düşerek 46,9 milyar liraya geriledi.

Net borç ise yaklaşık 106 milyar liraya yükseldi.

Vestel gibi Türkiye'nin sanayi devlerinden biri bile böylesine ağır finansal sonuçlar açıklıyorsa, Anadolu'daki orta ve küçük ölçekli işletmelerin ne halde olduğunu düşünmek gerekiyor.

Çünkü büyük şirketin finansmana ulaşma imkânı var.

Küçük sanayicinin yok.

Büyük şirket zararını bir süre taşıyabilir.

KOBİ taşıyamaz.

Bir sabah gelir, kepengi indirir.

TEKSTİLDE TABLO DAHA DA AĞIR

Türkiye'nin yıllardır istihdam deposu olan tekstil ve hazır giyim sektöründe yaşananlar ise krizin başka bir boyutunu gösteriyor.

SGK verilerine dayandırılan sektörel çalışmalara göre 2025 yılında tekstil ve hazır giyimde toplam 4 bin 987 şirket faaliyetini sonlandırdı, 113 bin 491 kişilik istihdam kaybı yaşandı.

2026'nın başında da daralma devam etti. Yalnızca ocak ayında iki sektörde toplam 835 işletmenin kapanması ve yaklaşık 12 bin kişinin istihdam dışında kalması dikkat çekti.

Neden?

İşçilik maliyetleri yüksek.

Enerji pahalı.

Hammadde pahalı.

Finansman pahalı.

Kur politikası ihracatçının istediği rekabet avantajını sağlayamıyor.

Türkiye'de üretmenin maliyeti yükselirken Mısır gibi ülkeler alternatif üretim merkezi haline geliyor.

Sonra biz dönüp "Ekonomi büyüdü" diyoruz.

PEKİ BU BÜYÜME KİMİN BÜYÜMESİ?

Ben ekonomist değilim.

Ama gazeteci olarak sokağa bakıyorum.

Esnafa bakıyorum.

Sanayiciye bakıyorum.

Vatandaşa bakıyorum.

Bir tarafta açıklanan büyüme rakamları var.

Diğer tarafta borçlarını çevirmeye çalışan şirketler, küçülen fabrikalar, kapanan işletmeler ve işini kaybeden insanlar var.

İki Türkiye tablosu ortaya çıkıyor.

Birisi istatistiklerdeki Türkiye.

Diğeri sokaktaki Türkiye.

Rakamların yalan söylediğini iddia etmiyorum.

Fakat bir ekonomiyi yalnızca GSYH büyüme oranıyla değerlendirmek de büyük hata olur.

Çünkü büyümenin niteliği, büyümenin kendisi kadar önemlidir.

Sanayi küçülüyorsa...

İhracat sert geriliyorsa...

Üretici rekabet gücünü kaybediyorsa...

İstihdam yoğun sektörlerde binlerce şirket kapanıyorsa...

Orada ciddi bir yapısal sorun vardır.

FABRİKA BACASI TÜTMEDİKTEN SONRA...

Ekonominin gerçek göstergelerinden biri fabrika bacasıdır.

O baca tütüyorsa üretim vardır.

Üretim varsa iş vardır.

İş varsa maaş vardır.

Maaş varsa tüketim vardır.

Vergi vardır.

İhracat vardır.

Refah vardır.

Ama fabrikalar kapanmaya başladığında mesele yalnızca patronun meselesi değildir.

Bir fabrikanın kapanması onlarca, bazen yüzlerce ailenin gelirinin kesilmesi demektir.

Nakliyecinin işi azalır.

Lokanta müşterisini kaybeder.

Esnafın cirosu düşer.

Belediyenin vergi geliri azalır.

Şehrin ekonomisi küçülür.

Yani fabrikanın kapısına vurulan her kilidin sesi bütün şehre yayılır.

Bugün Türkiye'nin konuşması gereken mesele tam olarak budur.

Ekonomi yüzde kaç büyüdü değil, bu büyümenin ne kadarı üretime, sanayiye, ihracata ve vatandaşın cebine yansıdı?

Asıl soru budur.

Çünkü rakamlar büyürken fabrikalar küçülüyorsa...

Milli gelir yükselirken insanlar fakirleştiğini hissediyorsa...

Şirketler bilanço açıklarken milyarlarca lira zarar yazıyorsa...

İstihdam deposu sektörlerde binlerce işletme kapanıyorsa...

Bir yerde ciddi bir problem var demektir.

Ekonomide tabelayı değil, fabrikanın kapısını okuyacaksınız.

Bugün o kapıların bir bölümü kapanıyor.

Ve korkarım ki asıl tehlike bu…