Bizde de grevler anayasa ve yasalarla korunuyor. Ekonomik-demokratik bir hak bu. Tıpkı işverenlerin lokavt hakkı gibi.

Bir işyerinde veya işkolunda toplu pazarlığa oturuluyor, anlaşmazlık halinde çözüm olarak işçiler grev kararı, işveren de lokavt kararı alıyor/alabiliyor.

Grev, en basit tanımıyla, işçilerin çalışma ve ücret koşullarında iyileştirme sağlamak için topluca iş bırakması ya da işi durdurması olayıdır.

Grev sözcüğü Fransızca kökenlidir. Paris’te iÅŸsizlerin toplandığı Greve adındaki meydandan gelir.

Ä°lk grevleri, Fravun mezarlarında (piramit) çalışan köle işçiler yaptı. Eski Roma’da da işçilerin grevler yaptıklarına iliÅŸkin kayıtlar var. Ama, gerçek anlamdaki grevler sanayi devriminin ya da kapitalizmin ürünüdür.

Çok deÄŸiÅŸik grev biçimleri var. En geleneksel olanı topluca iÅŸi durdurmaktır. Grevin diÄŸer belli-baÅŸlı çeÅŸitlerini sembolik/ihtar grev, oturma grevi, tıkaç grevi, dayanışma grevi,  vb.dir. İşçilerin yaratıcı zihinlerinin ürettiÄŸi baÅŸka grevi, çeÅŸitleri de vardır. Ama, tümünün özeti, hak aramaktır; hak arama amacıyla iÅŸi durdurmaktır. Bunlar ekonomik karakterli grevlerdir.

Ekonomik karakterli grevler protesto/eleÅŸtiri deÄŸildir.

**

Devr-i  AKP’de grev yapmak bir ayrıcalık, hatta lüks haline geldi. Ä°ktidar en son DÄ°SK’e baÄŸlı BirleÅŸik Metal  Ä°ÅŸÃ§ileri Sendikasına kayıtlı işçilerin grevini de “milli güvenlik” gerekçesiyle erteledi.

Soyut argümanlarla grev ertelemek, anayasal/yasal bir hakkın işçilerin elinden alınması anlamına gelir. Bir baÅŸka deyiÅŸle ekonomik-demokratik mücadelenin bu en “munis” ve barışçı biçimini yok saymak anlamına gelir. İşçi grev yapamayacaksa toplusözleÅŸmenin ne anlamı kalır ?!

**

Son elli yılda üst üste gelen faÅŸist  darbeler işçilerin en basit demokratik halklarının yanısıra grev halklarını da sembolik hâle getirdi.

Son elli yıl içinde Sendikaların büyük çoÄŸunluÄŸunun düşünsel yapısı da deÄŸiÅŸti. Sendikal örgütlenme bir yandan tekelleÅŸirler öte yandan da renklendi. Sarı sendikacılık sendikal  mücadeleyi işçi haklarının satıldığı bir tezgaha dönüştürdü.

Bunun en tipik örneklerinden birisini de Asgari Ücretin saptanması süreçlerinde yaşıyoruz. Asgari ücret masasında işçileri temsil eden Türk-İş, masaya önerdiği hiçbir rakamı kabul ettiremiyor, çünkü arkasında durmuyor/duramıyor.

Sanıyorum bir kez de böyle olacak...

Şöyle bu aforizma vardır:

Güce dayanmayan adalet âciz adalete dayanmayan güç zalimdir.

Grev, işçilerin gücü/silahı. Anayasal ve yasal hakkı. Bu, halkını kullanılmasını engellerseniz    işçi emeÄŸini nasıl savunacak ? Dahası, onlara o hakkı saÄŸlayan  yasalar aciz hale gelmeyecek mi ?

Bütün bunlar adaletsiz bir toplumsal sistemin değişik alanlardaki dışavurumlarıdır. Sistem ya da kapitalizm artı-değer sömürüsüne dayanıyor. Öteki her şey sürecin kesintiye uğramasını engelleyecek biçimde konumlardırılıyor. Grev yasakları bunun tipik bir örneğidir. Her yıl asgari ücretin işverenlerin teklifleri ekseninde saptanması bir başka örnektir...