Ben en çok kimin Ekonomiden sorumlu Maliye/Hazine Bakanı olacağını merak ediyordum. Gerçi bazı işaretler vardı, ama Erdoğan yine de bir sürpriz yapabilirdi.

Yapmadı. Eski yoldaşı Mehmet Şimşek’i Maliye Bakanlığı koltuğuna oturttu.

Maliye Bakanlığı niçin önemli ?

Siyaset, ekonominin yoğunlaşmış ifadesidir tanımında saklı bu. Ekonomisi kötü bir ülkenin siyaseti de öyle olur.

Zaten bunu yaşıyoruz !

Bakanlığın devir teslim törenini TV’den canlı izledim. Nas ekonominin son yıldızı Nebati’nin, devir teslim törenindeki konuşmasını kağıttan yapması eğlendiriciydi. Tabii hiçbir şey söylemedi.

Mehmet Şimşek’se, Nebati’nin gözünün içine baka baka laf soktu ona. Dedi ki; tek seçenek, rasyonalizm !

Bu şekilde izlenen ekonomi politikanın rasyonal/akılcı olmadığının altını çizdi. Bu bir U dönüş sinyaliydi.

Öyle de olması gerekiyor. Yoksa, Şimşek, “yeni”diye kakalanan eski modeli savunacak olsa Nebati niçin şutlansın ? Mis gibi götürüyordu ekonomiyi !..

Peki neyi rasyonlize edecek Şimşek ?

Burada bir parantez açarak Şimşek’in biyografisine bir göz atalım. Çünkü izleyeceği ekonomi-politikanın ipuçları orada:

Şimşek, 1967 Batman doğumlu. Lisans eğitimini Türkiye’de, yüksek lisans eğitimini İngiltere’de gördü.

Milli bir kuruluşun bursuyla okumuştu ama, Etibank’taki üç aylık zorunlu hizmetinden sonra kapağı ABD’ye attı, oraya yerleşti, Şimşek’in vatandaşlık tablosu Birleşmiş Milletler gibi:

Hem Türk, hem ingiliz ve hem de ABD vatandaşı !

Şimşek, 2009’a kadar çeşitli uluslararası kuruluşlarda görevler aldı; benzetme yerindeyse, neoliberalizmin rahle-i tedrisinden geçti. Oralarda edindiği bilgi ve deneyimlerini Türkiye’ey taşıdı; 2009-2015 yılları arasında Erdoğan hükümetlerinde Maliye Bakanlığı ve Başbakan yardımcılığı yaptı. Son döneminde ekonomik sıkıntılardan sözetmeye başlayınca Erdoğan’ı sinirlendirdi, siyasi yaşamı bitti.

Erdoğan’ın Şimşek’i yeniden göreve getirmesi ne anlama geliyor peki ? Ekonomide bir U dönüşü olacağı anlamına ! Şimşek, devir teslim konuşmasında bunu üstü kapalı olarak vurguladı da zaten.

Büyük bir olasılıkla politika fazini yükseltecek. Batı’da karşılığı olan isimleri önemli görevlere getirecek. Dışardan gelecek (“sıcak”) paranın yollarını döşeyecek. Öte yandan da dış borca biraz daha abanıp ülkeyi dolara boğacak. Dolar kuru düşecek. Enflasyon tek haneye inecek. Ekonomi ve halk soluk alacak biraz…

Ancak bu geçiş aşamasındaki sıkıntıları yine halk çekecek. Vergiler yükselecek…

Peki başarılı olursa ne kadar  sürecek bu “refah” dönemi ?

Şu an bilinemez. Ama, bilinen şudur: Sonuçta başa sarılacak, yeni bir kiriz kapıyı çalacak…

Periyodik krizler, kapitalizmin doğasında var çünkü !

Yeni bir krizin getireceği sıkıntılar halkın sırtına yüklenecek yeniden…

Aslında nas ekonomisinin çekirdeğinin uluslararası ekonomi literatüründe bir karşılığı vardı. Liranın değersizleştirilip (devalüasyon) ihracat arttırmayı ve bu yolla dış ticaret açığını kapatıp artıya geçmeyi, bu yolla enflasyonu düşürüp hayat pahalılığını önlemeyi öngören bu model bizde niçin tutmadı peki ?

Birikimler ve alınan borçlar çarçur edilip üretime kanalize edilemediği için !

Şimdi başa sarıyoruz. Neoliberal model ayakları üzerinde dikilinceye kadar (?) bunun acı faturası yine emekçi halkımızın sırtına sarılacak.

Bu kısırdöngüden çıkmanın yolu yok mu peki ?

Var ama, neoliberalizmin rehberliğinde olmaz bu ! Çünkü bu bir sistem sorunudur. Neoliberalizmin ya da tekelci vahşi kapitalizmin yörüngesinde kaldığımız sürece olmaz!