İnançlar aklın ve mantığın süzgecine kapalıdır. Örneğin teistler dünyadaki her şeyin; doğal felâketlerden tutun da toplu ölümlere yol açan salgınların, kazaların tanrıdan geldiğine inanırlar. Teisizmde tanrı, deisizmin tersine, kadir-i mutlaktır. Her şey tanrıdan gelir, her yerde tanrı vardır.

Semavi dinlerin kitapları da inançlı insanlar için dokunulmazdır. Tefsir edilebilirler, ama tartışmaya kapalıdırlar.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, inançlı bir insan. Tüm inançlı insanlar gibi, o da, herşeyin tanrıdan geldiğine inanıyor. Bu yüzden her doğal âfeti, toplu ölümlere yolaçan kazaları, beklenmedik gelişmeleri tevekkülle karşılıyor, sonuçta kadere bağlıyor.

Soma’daki maden faciasında da aynı tavrı takınmıştı, son Amasra faciasına da aynı bakış açısı ile yaklaştı; kazayı kadere bağladı…

Cumhurbaşkanını çeşitli açılardan eleştirebiliriz, ama bu konuda samimiyetine lâf söyleyemeyiz. Politika yapmıyor, inandığını söylüyor çünkü. İnandığını saklasa, tam tersi şeyler söylese, o zaman politika yapmış olurdu.

Esas politikayı, muhalefet yapıyor. Amasra faciâsından sonra neler görmedik ! Cenazelerde saf tutup madencilerin evlerine taziye ziyareti yapanlardan kafasına baret takıp iktidara atıp tutanlara kadar neler ! Bu ucuz popülizm gösterileri bir muhalefet klasiğidir bizde. Üç-dört gün sürer, bir yeni toplu ölümlü kazaya kadar zulaya atılır…

Kızmayın ! Gerçek bunlar, gerçeğe kızılmaz !

Muhalefet bu kez de Amasra faciasını elinden geldiğince sömürdü. Olaya çok zekice, bilimsel açıdan yaklaşan tek-tük aydınlar olmadı değil gerçi; ama çok çapsız şekilde yaklaşanlar çoğunluktaydı.

Şuna dikkat ettim:

Politikacılardan olayı sistemsel ya da sınıfsal açıdan yaklaşanlar yok gibiydi.

Amasra olayına esas bu açıdan yaklaşmak gerekiyor. İlerleyen teknolojiye rağmen, vahşi kapitalizmin, o teknolojiden göz göre göre yararlanmaktan kaçınması ile bunun nedenleri açısından…

Bu, kapitalizmin en temel çelişkisidir. Teknolojik ilerlemelerin önünü o açar, çünkü buna ihtiyacı vardır ve zaten engellemenin yolu yoktur, ama sistemin doğası gereği o teknolojileri ya kullanmaz ya da sınıfsal çıkarı veya dünya hegamonyası için kullanır. Bu yüzden bencil ve gericidir. Bu tavrın en kaba ve vahşi örnekleri geri bırakılmış ülkelerde gözlenir.

Amasra ocağında metan gazını ölçen hassas bir sistem var, onu denetleyen/kayıt altına alan “karakutu” teknolojisi ayrıca…Ama, bunlar gerektiği gibi kullanılmıyor ! Esas sorun bu işte…

Nitekim, Amasra’dan gelen ilk bilgiler, ocakta “gaz kaçağı” olduğu şeklinde. Havalandırma sisteminde sorun var, ama bekletiliyor !..

Bu neyi gösteriyor ?

Üretimin her koşulda sürmesi zihniyetinin insan yaşamını hiçe sayan vahşiliğini !..

Muhalefet iktidarı eleştiriyor, ucuz popülizm örnekleri veriyor; ama, toplu ölümlere yolaçan kazaları çok çok ihmale filan bağlıyor; ama, sistemi sorgulamıyor, esas nedenin üzerinde durmuyor ya da sınıfsal bakış açıları buna elvermiyor.

Herkes öfkeli. Ama öfkesini kontrol edip sorunun dibine inemiyor. Yarın iktidar değişse, sistem aynı kalacağı için, maden kazalarınında da çok şeyin değişemeyeceğini göremiyor…

Sorunun, kazadan sonra sorumluların yakasına yapışılmakla çözümleneceğini sanıyor, yanılıyor. Kapitalizmin/sistemin, üretimi kâra araç olarak gören mantığının Amasra da en kaba biçimini bulduğunun farkında bile değil ! Teknolojiyi kullanıp emeğin verimliliğini arttırmak yerine, işçiyi ortaçağ mantığıyla üretime zorlayan zihniyetin bizde niçin bu kadar baskın olduğunu soruşturmuyor…

Oysa asıl sorun burada ! Vahşi sömürüde ! Bunu görmeden/farkında bile olmadan kafaya baret takıp iktidar karşıtı ucuz retoriğe sarılmak sonuçta neyi çözebilir ki !..