Fındık hasadı başladı.

Gözler Erdoğan’daydı. Fındığın taban fiyatını kaça açıklayacaktı acaba ?

(Burada bir parantez açacağım: Cumhurbaşkanlarının görevleri arasında ayçiçek, fındık, pamuk filan gibi ürünleri taban fiyatlarını açıklamak da var mıdır, bilmiyorum. Ama diyorum ki kendi kendime: Yani böyle şeyleri tarım bakanının filan yapması daha doğru olmaz mı ? Bunca işi olan Cumhurbaşkanı böyle ufak şeylerle uğraşır mı ? Sonra düşünüyorum: Bizimki uğraştığına göre demek ki bu konuda ben kör cahilmişim ! Parantezi kapatıyorum.)

Davam ediyorum:

Erdoğan fındığın taban fiyatını 54 lira olarak açıkladı.

Muhalefet ayağa kalktı. Erdoğan’ın taban fiyatı 20 lira düşük açıkladığını ileri sürdüler. Ben bu işlerden pek anlamam, ama gıda enflasyonundaki korkunç artışı dikkate alacak olursak, fındık taban fiyatı daha yüksek olmalıydı diyorum.

Fındıktaki maliyet artışı konusunda istatistiki veriler yok elimde, ama, şunu biliyorum: Fındığın sadece toplanması ve ayıklanması bile çok zor bir iş…Nereden bildiğimi aşağıda anlatacağım…

Fındık, 14-15 türü olan bir çalı-ağaç. Avrasya’lı. Kuzey iklimini seviyor. Meyvesi için üretilen fındık ağacı sadece üç tür. Bunun birisi de Türk fındığı. Öteki türleri meyve vermiyor. Türk fındığının vatanı ise, Karadeniz, özellikle de Doğu Karadeniz. Çok yaygın olmasa da Batı Karadeniz’de de üretiliyor. Dünyanın en büyük fındık üreticisi ise biziz.

Bizim buralarda da fındık üretiliyor:

Kdz. Ereğli’nin çilek biçimindeki logosunun iki detayından birisi çotanaktır, fındık üçlüsü. Gerçi artık, tıpkı çilek gibi, fındık da yaygın şekilde üretilmiyor, komşu ilçeler Alaplı ile Akçakoca fındık üretiminde Ereğli’yi geride bıraktı. Ama, fındık, Ereğli’nin logosundaki yerini halâ koruyor Ereğli’yi hâlâ tarım ürünleri ile deniz/balıkçılık simgeliyor ! Ağırsanayi detay bile değil logoda !..

Geliyorum fındık hasadı ile ilgili deneyimime…

Zehra’nın Kemer sırtlarında 40-50 ağaçlık bir fındık bahçesi var. Bahçedeki fındıklar Türk fındığının klasik örneği. Çok çok beş metreye kadar boy veriyor, budanırsa o kadar yükselmeyebiliyor.

Kemer’in fındık bahçelerinin denize bakan kısmı, kıyıdaki çimento fabrikasının baca gazlarından olumsuz etkileniyor. Bazı bahçeler kurumuş, ötekilerin verimi de gitgide azalıyor…

İki kez kendi gözlerimle gördüm. Fındık toplamak zor bir iş. Eğer çotanaklar iyice kurudu ise sopayla filan vurulup yere düşülüyor, oradan toplanıyor. Yok o kıvamda değilse, elle koparılıyor.

Sonra ayıklama işine geçiliyor. Bu iş elle yapıldığı gibi makinada da yapılıyor. Küçük çaptaki ayıklama işlemi gezici fındık makinalarında yapılıyor, tabii ücret veya pay karşılığı…

Bitmiyor.

Fındığın bir de kurutulması gerekiyor. Fındıklar örtülerin üzerine yayılıp güneşte kurutuluyor. Kurutma günlerinde yağmur yağarsa başa sarılıyor.

Zehra’nın bahçesinden elde edilen fındık aile içinde dağıtılıyor.

Büyük fındık bahçeleri olanlar zorunlu olarak mevsimlik işçi çalıştırıyor. Bu yıl mevsimlik işçi yövmiyesi’nin 250-280 arasında olması bekleniyor, geçen yıl 120 Tl idi.

Fındık üreticisi bu yıl da emeğinin tam karşılığını alamayacak. Zaten hangisi alabiliyor ki ! Kapitalizm emek sömürüsüne dayanan bir toplumsal sistemdir. Denetim de azsa, sermaye-emek ilişkisinde orman kanunları devreye girer. Mevcut kanunlar çaktırmadan elemine edilir…

Taban ücretin altında sigortasız işçi çalıştırmak gibi…

Özetleyecek olursam sevgili okurlar…

Fındık emekçileri bu yıl da “finduk”zede…

Geçmiş olsun diyorum !