İtibar, arapça kökenli bir sözcük . Türkçesi saygın…Hatırı sayılır/güvenilir anlamına geliyor…

İtibarlı ya da saygın olmak’sa, sayılmak, değer verilmek anlamına…

Sözlüklerde itibarın nasıl sağlanacağına ilişkin açıklama yok.

Sözcüğün içine doldurmak, dünyaya bakış açınıza göre değişiyor. Kimisi para-pul, mal-mülk gibi maddi değerlere sahip olmayı; kimisi onur, erdem, bağımsızlık gibi manevi değerlere sahip olmayı sözcükle özdeşleştiriyor.

Kapitalizm, maddi yaşamın manevi yaşama baskın olduğu toplumsal sistemdir. Yahut,  maddi değerlere sahip olmak için her şeyi mübah sayan vahşi bir sistem.. Kapitalizmde manevi değerler, maddi değerlerin üretimine, çeşitli şekillerde sahiplenilmesine gözyumduğu ölçüde kabül görür, içselleşirilir.

Gerçekte, manevi değerlerin yozlaşması/yozlaştırılması anlamına gelir bu.

Bu bakış açısından itibar sözcüğü de maddi değerleri öne iten bir anlam kazanır. İtibar sözcüğü, parayla özdeşleşir sonuçta. Bu anlamda itibar satınalınabilr bir kavrama dönüşür.

Kişiler için olduğu gibi devletler için de böyle bu.

Devletlerin itibarı uluslararası kantarda tartılır…

Elâleme milyarlarca dolar borç takmış, ekonominin çarklarını hâlâ borçla çevirmeye çalışan bir devletin itibarı olur mu hiç ? Onuru ?

Gözümüzün önündeki örnekler bunun tersini söylüyor bize.

**

Bunun son çarpıcı örneğini, Dışişleri bakanımız ile Katar dışişleri bakanının Katar’daki basın toplantısında yaşadık:

Yabancı gazeteci soruyor dışişleri bakanımıza:

“Türkiye’nin yaşadığı ekonomik kaosu aşması için Katar nasıl katkıda bulunabilir ? Siz Katar’a maddi destek mi talep etmeye geldiniz ?

Dışişleri bakanımız biraz şaşkın, ama daha çok öfkeli yanıt yetiştirmeye çalışıyor gazeteciye:

Ekonomik kirizin abartılıdığını, Katar’a maddi destek içn gelmediklerini filan söylüyor. (Başka ne desin ?!)

Bu arada Katar dışişleri bakanı topa giriyor, krizin geçici olduğunu gilan geveliyor. Kaş yapayım derken göz çıkartıyor !..

Densizliğini daha da köpürtüyor daha sonra, şöyle diyor:

“Ekonomik gidişat nedeniyle Türkiye’de ortaya çıkacak fırsatları değerlendiriyoruz…”

Utandım.

Türkiye Cumhuriyetinin düştüğü/düşürüldüğü duruma bakın !

İtibarlı bir devletin dışişleri bakanına, konuk olarak gittiği bir ülkede, bu laflar söylenebilir mi ?

Fındık kadar ülkenin fetro-dolar sarhoşu tıfıl bakanı, bizimkinin gözünün içine baka baka söylüyor bu sözleri…

Söylüyor, çünkü gırtlağına kadar borçlusun, dışarda on paralık itibarın yok bu yüzden. Başını eğip dinliyorsun ister istemez densiz entarili, terlikli arabı…

(Atatürk Türkiye’si yoksuldu, ama dışarda itibarı vardı. Çünkü Osmanlının borçlarını bile meteliğine kadar ödemişti, kimseye borçlu değildi, başı dikti bu nedenle…)

Demek ki neymiş ?

Saraylar dikmekle, lüks uçak-araba filoları kurmakla itibar sağlanamıyormuş…

Arap parayı veriyor ama, hem fazlasıyla geriye alıyor, hem de her fırsatta dan dan kafamıza kakıyor !..

Güzelim ülkemiz bunu hak ediyor mu ?..