Daha önce de yazdım, yineleyeceğim:

Afganistan bir ulus değil, aşiretler koalisyonu. Toplumsal yaşama feodalizm egemen. Din, feodalizmin resmi ideolojisidir. Doğu’da da böyledir bu, Batı’da da böyle olmuştur…

Uluslaşma süreci, feodalizme başkaldırı sürecidir. Ülke işgal altındaysa feodalizme başkaldırı, milli başkaldırı ile iç-içe geçer; sonuçta milli-demokratik bir içerik kazanır.

Bizim cumhuriyet devrimimiz buna örnek olarak gösterilebilir.

Buradan bakıldığında, Afganistan’da ABD’ye karşı milli başkaldırının başına dinci Taliban’ın çekmesi bir ironi gibi gözüküyor, bir bakıma öyledir de. Ama bu, Taliban’ın ABD’yi Afganistan’dan kovarak milli bir işlev üstlendiği gerçeğini değiştirmez.

Şu an Afganistan siyasi bakımdan bağımsız bir ülke. Ama, ülkenin başında milli bir hükümet yok. Şeriatçı Taliban var. Bu nedenle milli devrimin, demokratikleşme sürecine girmesi sözkonusu değil, tam tersi, varolan feodal ilişkileri daha da katılaştıracak teokratik bir sürece girecek; girdi bile.

Taliban’ın önünde iki yol var şimdi:

Ya, sadece mensubu olduğu ve Afganistan’ın yarı nüfusunu oluşturan Peştu’lara dayalı bir şeriatçı diktatörlük kuracak ya da ülkedeki öteki aşiretlere kuracağı hükümette temsil yetkisi verecek. Sanıyorum ikincisini yapacak…Şu sıralar dışardan pompalanan da bu zaten. Taliban bile farkında ki, Salt Peştu’lara dayalı bir dinci dikta rejimi, iç-savaşı kolaylaştıracak ve öne alacaktır.

Bu, iç-savaş olasılığının, tüm aşiretleri kucaklayan bir hükümet de kurulsa ortadan kalkacağı anlamına gelmiyor, onu söylemiyorum. Bu olasılık varlığını hep koruyacak.

Çünkü, dedim ya, ülkede milli bilinç yok; dolayısıyla milli beraberlik/bütünlük kavramı da…

Aşiretler her halükarda kendi çıkarlarına göre hareket edecekler. Bu da bir iç-savaşı potansiyeli olarak içinde taşıyacağı demek oluyor.

Bunun dışında emperyal ülkeler, Taliban’ı hizaya getirmek/ehlileştirmek için, çeşitli yaptırımlar şeklinde, ellerinden geleni ardlarına koymayacaklar. Taliban’ı “kâfir” sayan IŞİD gibi fanatik dinci terör örgütlerinin baskıları bir yana…

Deniliyor ki böyle bir ülke ile diplomatik ilişki kurmak, terörü/terör devletini meşrülaştırmak anlamına gelmez mi ?

Bu yaklaşım, muhalefetin güncel bir propaganda taktiği olarak anlayışla karşılanabilir, ama sonuçta boş lâftır. Adam iktidarda, Afganistan’ın meşru yönetimi yani…Oraya kurtuluş savaşı ile gelmesi yerini daha da meşrulaştırıyor.

Orada, stratejik bakımdan önemli bir ülke var. Dünya haşhaş ticaretinin yarısını elinde tutan, ayrıca çeşitli madenlere sahip bir ülke.

Türkiye, Afganistan ABD işgali altındayken, onun kurduğu kukla hükümeti tanıyordu, orada asker de bulunduruyordu.

Şimdi ülkenin yönetiminde şeriatçı Taliban var. Ama, o ülke hâlâ stratejik öneme sahip, çeşitli madenleri olan ve dünya haşhaş ticaretinin yarısını elinde tutan ülke !

Şu an ülkenin yönetiminde bir şeriatçı terör örgütü var diye onlarla diyaloğu kesmek gerçekçi olmayan bir fantezi olur.

Geçende de yazdım, Türkiye’yi CHP’li bir koalisyon yönetse, Afganistan’la diplomatik ilişki kurmayacak mıydı ? Vızır vızır. Çünkü hem, Uluslararası politikalara her zaman milli/pragmatik bir bakış açısı yön verdiği için, hem de Türkiye’de şu an yüzbinlerle ifade edilen bir Afgan göçmen kitlesi olduğu için…

Taliban’la ilişki kurmazsan göçmen sorununu nasıl çözeceksin ? Sınırımız yok ki kapının önüne koyalım. Paraşütle mi indireceğiz göçmenleri Afganistan’a !.. İran’ın da kapısını çalacaklar, Afganistan’ın da AKP’nin Taliban yönetimi ile görüşmeler yapması, teorik olarak yanlış değil, sadece aceleye geldiğini düşünüyorum ben…

Askerimizi çekmek ne derece doğru ise, Afganistan’da taşlar yerine iyice oturmadan diplomatik ilişkiler kurmak o kadar yanlıştı…

 **

Erdoğan’ın bir yandan Taliban’ı “terör örgütü” olarak nitelerken, onun liderleriyle bire bir görüşebileceğini söylemesini çelişkili bir tavır diye eleştirenler de var. Oysa Erdoğan, gerektiğinde devlet olarak terör örgütü ile de muhatap olabileceklerini açıklıyor bu tutum ile.

Daha önce de İsrail ve Mısır’da darbeci Sisi ile ilişkiler kurmamış mıydı ?

Taliban’ın Siyonist İsrail ile ne farkı vardır ?..

Boş lafı bırakalım. Şunu tartışalım:

Erdoğan’ın Taliban’la kurduğu ve kuracağı diplomatik münasebetler Türkiye’ye somut olarak ne kazandıracak ? Bunu bilmek zorundayız.

Yok, şu anki görüşmelerin içinde Biden’ın da gölgesi varsa, o zaman durum değişir. Başka şeyler konuşmaya başlarız…

**

Yeri gelmişken Afganistan konusundaki düşüncemi bir kez daha özetleyeceğim:

Afganistan’ı Afganlılar yönetmeli. Beğenmedikleri yönetimleri Afganlılar değiştirmeli.

Afganistan’ın ihtiyacı, milli-demokratik bir yönetimdir.