ABD’nin Afganistan’dan çekilmesi ile Taliban’ın yönetime el koyması, sol tarafta kafa karışıklığına neden oldu.

Kimisi Taliban’ı övüyor, kimisi Taliban’ı övenleri yeriyor; Taliban’ın eli kanlı bir terör örgütü olduğunu filan anımsatıyor…

Marksist-sol, emperyalistleri/emperyalist cepheyi zayıflatacak her hareketi desteklenmesi gereken bir hareket olarak görür. Antiemperyalist hareketin başını kimin çektiği önemli değildir; milliciler de çekebilir şeriatçılar da. Burada önemli olan hareketin niteliği ve hedefidir.

Marksist-sol, buradan kalkarak, Taliban’ın ABD’ye karşı yürüttüğü bağımsızlık savaşına daima destek oldu; sonuçta ABD’nin Afganistan’dan çekilmesini halkın zaferi olarak niteledi, öyle yaklaştı olaya…

(Ben de öyle yaklaşmıştım…)

Burada; önemli olan Afganistan’ın ABD işgalinden kurtulmasıydı. Kurtuluşun başını kimin çektiği önemli değildi.

Bu bakış, Marksist-solun ulusal mücadelelere genel bakışıdır.

Marksist çelişkiler bilimine dayalı bir değerlendirmedir.

Afganistan’da ABD işgalinin sürdüğü sırada başçelişki, tüm ulusal güçler ile ABD arasındaki çelişkiydi. ABD’nin yenilgisi ile bu çelişki çözüldü; onun yerini sınıfsal çelişki aldı.

Şu an Afganistan’da başçelişki, taliban’ın temsil ettiği feodal ve işbibrlikçi kapitalist güçler ile halk kitleleri arasındaki çelişkidir.

Marksist-sol bu çelişkide halkın yanında yeralır. Bu da, içerde, Taliban’a karşı bir bakış açısını ve eylemciliği gündeme taşır.

**

Yok, kimilerinin yaptığı gibi, ABD’nin çekilmesine, Taliban’ın başını çektiği Afgan halkının başarısı olarak değil, bir “oyun”olarak yaklaşırsanız, o zaman çeşitli paranoyal teorilere sığınmanız kaçınılmaz hâle gelir.

Böyle yapan da var, ama o “oyun”un içeriğini açıklayabilen yok ! Olsa olsa, Afgan ordusunun niçin tek kurşun atmadan teslim olduğunu, cumhurbaşkanının balya balya paraları helikopterine koyup ülkeden tüydüğünü öne alıp “oyun”a temel yaratmaya çalışanlar var.

**

Taliban, Afganistan’da çok geçmeyecek kendi düzenini kuracak; toplumsal yaşamı şeriat yasalarına göre yeniden “dizayn” edecek.

Marksist-sol buna kardır. Çünkü artık başçelişki, ulusal çelişki olmaktan çıktı, sınıfsallaştı.

Afganistan’ın bağımsızlığını kutlamak başka şeydir, yeni kurulan düzende emekçi halkın yanında yeralmak; Taliban’ın gaspettiği demokratik hakları ısrarla savunmak, gerici düzenin en kısa süre içinde yerini demokratik bir düzene terketmesi iiçin mücadele etmek başka şeydir…

Bir şey hem o’dur, hem başka şeydir…

**

Burada önemli olan, Taliban’a karşı toplumun kendi iç-savunma mekanizmasını harekete geçirecek güçlerin varlığı ya da yokluğudur.

Taliban’ları ancak toplumun iç-dinamikleri yok edebilir. Taliban’ı alaşağı etmek için ülkeye müdahalede bulunmak çözüm değildir. Afganistan’ın yakın tarihi bunun çözüm olmadığını gösteren olaylarla dolu. Taliban daha önce de iktidara geldi, dış müdahale ya da ABD işgaliyle devrildi, ama yirmi yıl sonra yeniden geldi.

Taliban’ları ancak emekçilerin özgürlük ve demokrasi mücadelesi yok edebilir !..

“ABD, ABD’dir, Taliban da Taliban’dır” demek, Aristo mantığıdır.

Çünkü böyle bir yaklaşım, kaçınılmaz olarak, ulusal ve toplumsal değişimi ıskalar !

Afganistan’ı elinde tutan ABD, şimdi yeniktir; ABD’yi yenen Taliban, artık sınıfsal açıdan yenilme sürecindedir…