Kapitalist ekonomilerde krizler, en dipte, üretim-tüketim arasındaki dengesizlikten veya sapmadan doğar. Krizler döngüseldir/periyodiktir.

Ülkenin ekonomik bünyesi güçlü ise, krizler fazla derinleşmeden ayakta atlatılır. Yok, ekonomik bünye zayıfsa, krizler derinleşir, periyodun süresi uzar.

Ekonomi yatağa düşer !

Ekonomik krizler, yaşam pahalılığı ve işsizlik şeklinde toplumsal yaşama yansır.

Buna sosyal kriz denilir.

Sosyal kriz, memnuniyetsiz kitlelerin bunu değişik biçimlerde deklare etmesi şeklinde gözlemlenir; en yaygın ve belirgin göstergesi, sokak hareketleridir. Ekonomik kriz derinleştikçe, kitle hareketleri de büyür…

Sosyal kriz, belirli bir sürede, siyasal krize dönüşür.

Kitleler artık eskisi gibi yönetilmek istememektedir. Buna karşılık yönetenler de eskisi gibi yönetemez hale gelirler.

Siyasi kriz, iktidarları, genellikle, palyatif ve antidemokratik önlemlere yöneltir.

Sonuçta kaotik bir durum doğar.

Bu noktada en çıkar yol, yönetimi halka iade etmektir. Bunun yolu da seçimdir.

Seçime gidilmezse, siyasi kriz iyice derinleşmeye başlar.

Krizin derinleşmesi iki şekilde dışavurur:

Antidemokratik uygulamalar boyutlanır.

Öte yandan da iktidarın iç-çelişkileri somut olaylar şeklinde kendisini göstermeye başlar…

 **

Bu şablon Türkiye’ye uyuyor.

Şu sıralar iktidarın iç-çelişkileri değişik biçimlerde kendisini göstermeye başladı. Aslında sürecin başlangıcı AKP kurucularının kimilerinin partilerinden ayrılıp partiler kurmaları şeklinde ortaya çıkmıştı.

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin başarısızlığı, krizlerin çabuk olgunlaşmasına yolaçtı.

 **

Şu günlerde gündemi meşgul etmeye başlayan kimi bakanların görevden alınmaları, iktidar ortakları arasındaki görüş ayrılıkları, mafyanın siyasal arenada boy göstermesi gibi olaylar, iktidarın iç-çelişkilerinin keskinleştiğini gösteriyor.

En son yurtdışına kaçan bir mafya babasının İçişleri Bakanı hakkında vahim iddialarda bulunması siyasi krizin iyice derinleştiğinin bir somut göstergesi.

Mafya babasının içişleri bakanı hakkındaki iddialarının içeriğinden çok, bunları söyleyebilmesi önemlidir. Normal koşullardaki böyle bir şey yapamazdı.

Bu bir siyasal çöküş tablosudur.

Normalde iktidarın, ülkenin esenliği için, seçim kararı alması gerekir.

Yok, durumu biraz daha idare edeyim derse, yanılır. Çünkü durum, idare edilebilecek çizgileri çoktan aştı !..