Tek sektöre ya da ürüne dayalı kentlerde, kentin kaderi, o tek sektöre veya ürüne bağlı olur.

Bunun en tipik örneÄŸi Zonguldak’tır.

Zonguldak’ı kömür yarattı, kömürle büyüyüp serpildi; özellikle 1990’lı yıllardan bu yana ise, kömürdeki çöküşe koÅŸut olarak kent de çökmeye baÅŸladı. Çöküş süreci AKP döneminde hız kazandı.

Zonguldak şu sıralar toparlanmaya çalışıyor.

Bunu, AKP Zonguldak milletvekilleri Polat Türkmen ile Hamdi Uçar’ın açıklamalarından anlıyoruz.

Zonguldak önümüzdeki seçim öncesi Büyükşehir ilan edilecekmiş.

Bu ÅŸekilde Hazine’den yüzde 6,5 oranında pay almaya baÅŸlayacakmış.

Öte yandan da kökü taaa II.Abdülhamit’e uzanan Filyos Projesi, eÄŸer tam kapasite devreye girebilirse, kente hayat öpücüğü olacakmış…

Kömür ne olacak peki ?

Bir kamu kuruluşu olan TTK ile kömür havzasının rehabilitasyonunu öngören bir proje yok elde; olsa, milletvekilleri açıklardı.

Sanıyorum TTK ile özel ocakların ürettiği kömürler, kıyıboyunca yenileri de kurulması sözkonusu olan termik santrallere kanalize edilecek; eskiden olduğu demir-çeliklerin değil, enerji sektörünün ana girdisi olacak.

Demir-Çelikler ise, dışarıya, ithal kömüre baÄŸlı kalacak…

Kömüre ilkten Özal takmıştı. 1990’lı yıllarda öncülüğünü ve fikir babalığını doÄŸalgazcı Ä°shak Alaton’un yaptığı lobi, TTK’nın kapatılmasını istiyordu.

Çünkü,ona göre, TTK ve dolayısıyla Zonguldak, bir karadelik olmuÅŸ, “Türkiye’nin kamburu” haline gelmiÅŸti.

“Zonguldak Türkiye’nin Kamburu mu ?” ismindeki kitabımda bu iddiaları yanıtlamıştım. Zonguldak Türkiye’nin “kamburu” deÄŸil, baÅŸta demir-çelikler olmak üzere çeÅŸitli sektörlere maliyetinin altında kömür saÄŸlayan bir çilekeÅŸ babadır demiÅŸtim. Kanı ve canı pahasına…

1990’lı yılların baÅŸlarıydı…

TTK’yı satamayan ve kapatamayan AKP, “atıl”(!) maden sahalarını kiraya vererek TTK’nın bütünlüğünü bozdu, işçi alımını ve hazırlık yatırımlarını aÅŸağı çekti, TTK’yı rölantiye aldı. Demir-Çelikler ile çeÅŸitli sektörler ithal kömüre baÄŸlandı…

Şimdi anladığımız kadarıyla Zonguldak, Filyos ve Büyükşehir projeleri ile kömüre bağımlı olmaktan kurtarılacak.

Tabii, modern limanı, çeÅŸitli endüstriyel ve ticari alanları ile Filyos projesi bütünüyle yaÅŸama geçirilebilirse…

Filyos ve Büyükşehir Projeleri için verilen tarih, 2023 ya da seçim yılı.

Zonguldak’ı tek sektöre (kömür) bağımlı olmaktan çıkartmak güzel bir geliÅŸmedir. Ama, kömürü ihmal etmemek koÅŸuluyla ! Ä°ktidar, TTK’yı ayaÄŸa kaldıracak yatırımlarla, sadece demir-çeliklerin ihtiyacı olan 20 milyon ton/yıl tutarındaki taÅŸkömürünün dörtte birini üretebilir. GeçmiÅŸte bunun örnekleri vardır. TaÅŸkömürünün Devletçilik Dönemi ismindeki kitabımda bunu ayrıntılı olarak anlatmıştım.

Zonguldak, Türkiye’nin tek taÅŸkömürü üretim merkezidir. Kömür ise, demir-çeliklerin iki ana girdisinden birisidir; taÅŸkömürü olmadan cevherden çelik üretilemez.

Yarın bir savaş çıksın, eloğlu kömür satmayı kesse, demir-çelikleri nasıl çalıştıracaksınız ! Savunma sanayiine nasıl çelik yetiştireceksiniz !

Kömürsüz olmaz ! Kömürsüz Zonguldak da olmaz, Türkiye de !..

**

Zonguldak’ın BüyükÅŸehir olması sanıyorum en çok, il olmayı bekleyen EreÄŸli’yi olumsuz ÅŸekilde etkileyecek. Bu arada yerel yönetimlerin mevcut yapılanmasından doÄŸacak farklılaÅŸma, EreÄŸli belediyesinin de kaynaklarının kısıtlanmasına ve bağımsız hareket etme yeteneÄŸinin kısmen ortadan kalkmasına neden olacak.

Bakıyorum.

EreÄŸli’den tık yok. Herkes, Belediye BaÅŸkanı Posbıyık’ın AKP’ye transfer olup olmayacağını konusunda papatya falı açıyor !

Şöyle diyenler var:

“Kentin çıkarları için Posbıyık AKP’ye gidebilir…”

Gitmez ! Deneyimli bir politikacıdır çünkü. AKP’nin tası tarağı toplamaya baÅŸladığının o da farkındadır.

Kaldı ki transferle kente kazandırılacak en deÄŸerli hizmetler bile, AKP’nin günahlarını üstlenmeyi mazur göstermez !..