Ayasofya, Danıştay kararı ve Cumhurbaşkanının kararnamesiyle ibadete açıldı.

Ayasofya, Fatih Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethinden sonra camiye dönüştürülmüştü. Fatih, aydın bir padişahtı.

Onun döneminde Ayasofya bütün Osmanlı topraklarında, Kabe’den sonra en iyi korunan ve en çok saygı gören bir yapı olmuştu.

Yapıya Fatih döneminde biri ahşap iki minare ve mihrap eklenmişti. Diğer minareler 2.Beyazıd ve 2.Selim dönemlerinde yaptırıldı. Yapı, zaman içinde İslam sanatının özgün yapıtlarıyla dolduruldu…Örneğin 7,5 metre çapındaki dev “çıhar yar-ı güzin” levhaları gibi…

Ayasofya’yı önemli ve değerli kılan, mimarlık tarihinin en önemli kilometre taşlarından birisi olmasıdır. Mimar Sinan’ı da çok etkileyen yapının, Sultan Ahmet Camiinin esin kaynağı olduğu söylenir.

Yapının bunun dışında, eşsiz freskleri ile Akdeniz kıyılarından toplanan ve benzeri olmayan taban mermerleri ünlüdür.

Denilebilir ki Ayasofya, Hristiyan/Ortodoks dünyası ile islam dünyasının eşsiz sanat eserleriyle donatılmış bir antik Bizans yapısıdır.

Atatürk, onun bu sanatsal özelliklerini dikkate alarak Ayasofya’yı 1934 yılında müze haline getirmişti.

Bugün 1660 yaşında olan yapı, 1934’ten sonra en çok turist çeken tarihi eserlerden birisi olma özelliğini de koruyor(du).

Bundan sonra yine turizme açılacak mı, bilmiyorum.

Daha önce yazdığım bir yazıda, Ayasofya’nın, insanlığın en önemli kültür miraslarından birisi olduğunun altını çizmiş ve müze olarak kalması gerektiğini söylemiştim.

Yalaka/ basınımız iktidarı alkışlaya dursun ben hala öyle düşünüyorum…

İbadethanelerin bir takım eklentilerle bir başka dinin ibadethanesine dönüştürülmesini hiç anlayamamışımdır.

İbadethaneler, kullanılmasa bile, özgünlüğünü korumalı; eğer yapıları bir sanat eseri kimliği taşıyorsa, tüm insanlığın ziyaretine açılmalıdır.

İsrail siyonizmi yarın Kudüs’teki Mescid-Aksa’yı havraya dönüştürmeye kalkışsa hepimiz ayağa kalkmaz mıyız örneğin ?..

Benzeri olaylar Ereğli’nin tarihinde de var. Orhan Gazi’ye atfedilen Orhanlar Camii, eski Ayasofya kilisesidir.

Ayasofya adında Anadolu’da çok sayıda kilise veya kilise kalıntısı vardır.

Bunun nedeni, Ayasofya sözcüğünün geniş kapsamlı bir anlamının olmasıdır. Ayasofya (Yunanca Hagia Sophia) Tanrısal Bilgelik anlamına gelir.

o o

Peki iktidar, tam 86 yıl sonra Ayasofya’yı, Ortodoks dünyasının şimşeklerini de üzerine çekme pahasına niçin ibadete açıyor ?

Karar, ihtiyaçtan doğan bir karar değil; çünkü İstanbul’da çoğu Cuma günleri bile dolmayan çok sayıda cami var. Karar, politik bir karar:

AKP iktidarının tabanı çözülüyor. Bunun iki nedeni var:

Birincisi ekonomik.

Diğeri ideolojik.

Ekonomik gerekçe belli: Yoksul halk tenceresini kaynatamaz hale geldi. Bunun sorumlusu olarak ta iktidarı görüyor…

Öteki, tabandaki radikal İslamcıların iktidarı menzile yürümede yeterli kararlılığı göstermediği şeklindeki eleştirisine dayanıyor.

Ben, Erdoğan’ın düşen oylarını, radikal İslamcı bir kararla yeniden toparlama düşüncesiyle Ayasofya’yı ibadete açtığını düşünüyorum.

Eğer benim bu yaklaşımım doğru ise, iktidar, Ayasofya’yı ibadete açarak son barutunu da tüketmiş oluyor ki, ne diyelim, Allah kolaylık versin…