Önceki gün açıklanan Süreç Komisyonu’nun ortak raporu üzerine daha şimdiden çok şey yazıldı, daha da yazılacağa benziyor.

Yandaş kalemler raporu görevleri gereği alkışladılar. Muhalif kalemler içinde bodoslamadan karşı çıkanlar da var, raporun tümüne “objektif” bir perspektiften yaklaşıp daha sonuç olarak reddedenler de. Özgür Özel’i sevmeyen kimi muhalif kalemler ise, onun kişiliğinde CHP’ye de bindiriyorlar. CHP’nin Komisyon’da işi neymiş, filân…

Ezbere konuşmasını sevmeyen birisiyimdir. Zehra’dan raporun tümünü internetten indirmesini rica ettim. 28 sayfa tutan raporu ilkten bir solukta okudum, daha sonra bu kez ilginç kısımlarını işaretleyip notlar alarak yeniden okudum.

Raporun hikayesi; saptama, talep ve önermeler bölümlerinden çok daha geniş. Komisyon nasıl kuruldu, aylardır ne yaptı, örneğin kimlerle görüştü, rapor nasıl hazırlandı, bunlar hikaye ediliyor.

Bilindiği için onları atlıyorum.

Raporun öze ililşkin maddeleri, 5. maddeyle başlıyor. 5 madde, PKK’nın feshi ve silah bırakmasına ayrılmış. Bu konudaki Komisyon önerisi şöyle özetleniyor: “Örgütün tüm unsurlarıyla feshi ile silahların feshini ve bırakılması sürecinde ihtiyaç duyulacak yasal düzenlemelerin yapılması konusunda genel anlayış birliği vardır.”

Türkçesi, silahların bırakılması ve örgütün feshi için yeni yasalar çıkartılması gerekiyor.

Başka çözüm de olmaz zaten. Yasal güvence almayan terörist silahını bırakmaz.

Buna göre PKK için yasal düzenlemeler yapılmasını istemeyenler silahların bırakılmasını da istemeyenlerdir!

Komisyon bu önermesinin içine şöyle bir cümle de sokmuş: “Yasal düzenlemeler toplumda cezasızlık ve af algısı oluşturmamalıdır.”

Bir tür kaçak güreşme bu ! “Biz PKK’lıları affetmiyoruz, Türkiye’nin çıkarları doğrultusunda PKK’yı tasfiye etmek için zorunlu önlemler alıyoruz” demeye getiriliyor. Oysa ha Ali/Veli ya Veli/Ali !

Raporun en önemli bölümü, “Demokratikleşme ile ilgili önerileri .”Bu bölümde altını çizdiğim şöyle bir önerme yeralıyor:

Demokrasi, özü gereği fikirlerin eşit koşullarda ve özgür bir ortamda serbestçe ifade edilebildiği bir kamusal alanın varlığını gerektirir. Silah, şiddet ve teröre dayalı yöntemler siyasal tartışmayı işlevsiz hâle getirdiği gibi sorunların demokratik zeminde tartışılarak çözülmesini de zorlaştırır. Bu nedenle hakaret, tehdit gibi suç unsuru içermeyen her türlü düşüncenin ifade edile bildiği; karşılıklı saygı ve hoşgörü çerçevesinde, zor ve hassas konuların dahi müzakere edilebildiği bir siyasal ortamın oluşturulması temel bir gereklilik olarak ortaya çıkmaktadır.

Bu bir genelleme, ama aslında vurgulanan, Türk-Kürt toplumlarının demokratik zeminde fikir teatisi yoluyla bütünleşmesini öneriliyor.

Komisyon’ın Apo’yu içine alan yargılama ve infaza ilişkin önerileri şöyle:

“• İnfaz mevzuatının AİHM ve AYM içtihatları ile tarafı olduğumuz uluslararası sözleşmeler bağlamında gözden geçirilerek infaz adaletini esas alan bir temelde yeniden ele alınması önerilmektedir.

• Özellikle mahkûmların infaz süreçlerinin, koşullu salıverilme şartları ile infaz süreleri de dâhil olmak üzere ceza hukukunun evrensel ilkeleri kapsamında daha adil, daha eşitlikçi ve daha bütüncül bir yaklaşımla ele alınması düşünülmelidir.

Diğer demokratik önermeler şöyle devam ediyor:

• Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’nun hak ve özgürlükleri genişletecek ve hakkın özünü muhafaza edecek şekilde yeniden düzenlenmesi önerilmektedir.
• Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu, etkinliği artırılacak şekilde yeniden yapılandırılmalıdır.
• Şiddet içermeyen hiçbir fiil terör suçu olarak nitelendirilmemeli ve ifade özgürlüğü kapsamında olması gereken eylemler terör suçu sayıl mamalıdır.
• Bu bağlamda, Türk Ceza Kanunu, Terörle Mücadele Kanunu ve ilgili mevzuatın kanuni belirlilik ilkesi çerçevesinde ifade özgürlüğünü güçlendirecek şekilde yeniden düzenlenmesi önerilmektedir.
• Şiddet çağrısı, nefret söylemi ve terör propagandasıyla etkin mücadele sürdürülürken, hukuki sınırlar içinde kalan her türlü eleştiri, itiraz ve talebin demokratik yaşamın ayrılmaz bir parçası olarak korunduğunu gözetmek ve temin etmek maksadıyla; basın ve yayınla ilgili kanunlar gözden geçirilmelidir.
• Haberleşme sınırlarını aşmayan ve eleştiri amacıyla yapılan düşünce açıklamaları suç oluşturmaz. Bu hükme bağlı olarak uygulamada basın özgürlüğünü sınırlayıcı sonuçlar doğuran yasalar hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkeleri çerçevesinde yeniden ele alınmalıdır.
• Şeffaflık, demokratik katılım, parti içi demokrasi, çoğulculuk ve temsilde adalet ilkeleri doğrultusunda; Anayasa’nın 79’uncu maddesi çerçevesinde genel yargısal süreçler ile seçim yargısının belirlilik ve kanunilik ilkelerine uygun şekilde düzenlenmesi amacıyla yeni bir Siyasi Partiler Kanunu ile yeni seçim kanunlarının siyasi partilerin uzlaşısı ile hazırlanması önerilmektedir.
• Demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurlarından olan siyasi par tilerin kurumsal kimliklerinin korunması esas alınarak eksik ve yanlış uygulamalar gözden geçirilmelidir.
• Siyasi Etik Kanunu’nun hazırlanması önerilmektedir.
• Demokratik siyaset zeminini güçlendirmek amacıyla idari sistemin “daha demokratik ve hukuki standardı daha yüksek” bir şekilde organize edilmesi mümkündür.
• Anayasa’dan kaynaklanan idari vesayet yetkisinin demokratik toplum gereklerine uygun olarak kullanılması; başkanın kanunda yer alan sebeplerle görevden el çektirilmesi durumunda sadece belediye meclisi tarafından seçim yapılması hususunda mevzuatın düzenlenmesi önerilmektedir.

(***)

Bir asır önce Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarının önderliğinde büyük zorlukları aşarak kardeşlik temelinde kurulan Cumhuriyet’imiz, ikinci asrının başlangıcında toplumsal barış ve huzur iklimini tam manasıyla temin edecektir. Bu istikamette yüce Meclisimizin çatısı altında gerçekleştirilecek çalışmalar kararlılıkla sürdürülecek ve milletimizin aydınlık bir geleceğe ulaşması sağlanacaktır.

Demokratik, çoğulcu ve herkesin kendini ait hissettiği bir Türkiye’yi hep birlikte büyük bir çabayla inşa etmek için hakikatin göz ardı edilmediği, duyguların inkâr edilmediği ve siyasetin çözüm üretme cesareti gösterdiği bir anlayışın benimsenmesi hayati önemdedir.

Komisyonumuz, Türkiye’nin barışla, bütünlükle, demokrasiyle ve kardeşlikle güçleneceğini göstermiştir. Canları ve kanları pahasına vatanımız için hayatlarını hiçe sayan şehitlerimizin aziz hatırası ve gazilerimizin kardeşlik iradesi, millî bütünlüğümüzün sarsılmaz teminatıdır.

Oluşan müşterek kanaat, sürecin kamu düzenini koruyan, hak ve hürriyetleri genişleten, toplumsal rızayı büyüten ve ortak geleceği kurumsal bir disiplin içinde taşıyan bir yol üzerinde ilerlemesi yönündedir.”

Raporun tümünden çıkan sonuç, PKK’nın tasfiyesi için yasal düzenlemeler yapılmasını…

Apo’nun serbest bırakılmasının yolunun açılmasını…

İki toplumlu bir Türkiye modeli inşasını öneriyor.

En azından Kürt kimliğinin yeni yasal düzenlemelerle altının çizilmesini…

Ben bu raporun altına (bir çok demokratik önermeyi benimsememe rağmen) bu yüzden imza koymam.

Daha önce de yazmıştım:

PKK, yasal düzenlemeler yapılarak tasfiye edilmelidir.

Apo’nun bırakılması halkoyuna sunulmalıdır.

Demokratik bütünleşme kültürel düzeyde kalmalı, ulus-devlette gedik açacak anayasal değişikliklerden, örneğin 42. ve 66. maddelerin değiştirilmesinden kaçınılmalıdır.

Türk- Kürt birlikteliği ve kardeşliği bin yıldır Anadolu topraklarında sürüyor. Ayrıca yeni bir modele bağlamaya gerek yok.