Fransa’da 1789 demokratik devriminden sonra kurulan Temsilciler Meclisi’nin ilk toplantısında devrimcilerin temsilcileri salonun soluna, yenilgiye uğrayan soyluların temsilcileri de salonun sağına oturmuşlardı.

Siyaset literatüründeki sağcılık-solculuk ayrımı buradan geliyor: Sağcılık zenginleri-egemenleri, solculuk da yoksul halk kitlelerini simgeliyor.

Tarihin tanıdığı dördüncü toplumsal sistem olan sosyalizm, 19. yüzyıldan bu yana, felsefi, siyasi, sosyal ve kültürel anlamlarda sol kavramına bilimsel bir içerik kazandırdı. Sosyalizm, kapitalizmin antitezidir.

Ama günümüzde yine de sol, sosyalizm ile tam anlamdaş kullanılmıyor genelde, hâlâ görece bir kavram bu yüzden. Mesala gerçekte milliyetçi bir parti olan CHP bile, programındaki bazı temel ilkeler öne alınarak sol bir parti olarak anılıyor, uluslararası düzeyde de öyle kabul  görüyor. Oysa CHP toplumsal sistem olarak kapitalizmi temel alıyor.

Sosyalizm,  sosyal temelini işçiler ile yoksul köylülerde bulur. Halk kavramının içeriğini bu sosyal kesimler oluşturur.

Buna karşılık sosyalist olmayan sol, halk kavramı içine, elit burjuvazi dışındaki her sosyal kesimi alır. Cumhuriyet Halk partisindeki halk vurgusu bunu sembolize eder. Hoş zaten halk kavramı da göreceli bir kavramdır, toplumsal sistemin niteliğine göre farklılaşır.

**

Bu girişi, ABD’nin “Göçmenler kenti” olarak bilinen Newyork’un belediye başkanlığına seçilen Zohran Mamdani’yi tanımlamak için yapılan “Müslüman” “Sosyalist”, “Komünist” gibi kavramları irdelemek ve yerine oturup oturmadığını açımlamak için yaptım.

Bir soru açacağım:

Bir kişi hem müslüman ve hem de sosyalist (komünist)  olabilir mi ? Eğer sosyalizmi bir toplumsal bilim değil, sadece bir siyasi emekçi hareketi olarak kabul ediyorsanız, neden olmasın ! Türkiye’mizde de kendisini sosyalist sayan inançlı insanlarımız çoktur. Yok eğer sosyalizmin felsefi derinliğine inerseniz, durum değişir. Çünkü sosyalizm ateisttir.

Newyork belediye başkanlığına seçilen Mamdani  böyle birisi mi yoksa sosyalizmi felsefi, siyasi, sosyal ve kültürel öğeleriyle bir toplumsal sistem olarak gören ve savunan birisi mi ? Yani gerçek bir komünist mi ?

Mamdani’nin yaptığı konuşmalarda özellikle göçmenler üzerinde durması, onu halktan yana bir siyasetçi olarak partisinden de ayırıyor, yoksul Amerikalılara daha çok yaklaştırıyor. Onun yaklaşımında din ve etnik kimlik ön planda değil bence. Zengin- yoksul ayrımı ön planda. Bu anlamda bir “solcu” O, ama sanıyorum, Trump aksini de iddia etse, komünist değil, sosyal demokrat.

Hoş zaten olamaz da. ABD’de iki büyük parti vardır: Cumhuriyetçiler ile Demokratlar. Bu iki parti de toplumsal sistem olarak kapitalizmi benimseyen egemenlerin partisidir. Seçimlerde bu partilerin birisi iner, öteki çıkar, bu biçimsel değişim süreklidir. Bu sisteme tahterevalli demokrasisi denilir.

Yeni seçilen “Müslüman” ve “komünist” Newyork belediye başkanı ezber bozan bir kişi ise pek aydınlık bir geleceği olmaz. Sistem buna izin vermez. Çoğu Trump gibi kibirli otokratların partisi olan Cumhuriyetci elitler onu dümdüz ederler…

Trump Müslüman-solcu Mamdani’ye şimdiden fena halde taktı. Bunun nedeni partisinin göçmen karşıtı, ırkçı, dinsel bakımdan ayrımcı genel çizgisine ters birisinin belediye başkanlığı koltuğuna oturmasıdır.

Demokrat Mamdani’nin zaman içinde Müslüman ve komünist atıflarına ne ölçüde yakın ve/veya uzak olduğunu politik-pratiğinin sonuçlarına bakarak göreceğiz.

ABD’de müslüman ve “komünist” bir Hint asıllı göçmenin Newyork gibi çok önemli bir kente belediye başkanı seçilmesi ABD’ye özgü bir seçmen fantezisi değilse ABD halkının sınıfsal anlamda uyanmaya başladığını gösterir. Bu doğru ise, bir daha Trump başkanlık koltuğuna bir daha zor oturur !..