Gündemin başına Erdoğan’ın ABD gezisi oturdu. Öyle olması da doğal. Son altı yılda ki ikinci görüşme. Gündemi de hassas ve kabarıktı.

Benim bu satırları yazdığım saate dar gezinin en önemli gündem maddesi olan savaş uçakları maddesine ilişkin doyurucu bir açıklama yapılmamıştı. Savaş uçakları derken F-16 lar ile onun çok daha gelişmiş bir biçimi olan F-35’leri kastediyorum iyi bir şey olsa patlardı zaten.

ABD’den en çok F-16 alan ülkeyiz, F-35’lerin de tedarikçilerinden birisiydik. Sonra bilinen olaylar sonucu F-35 programından dışlandık, F-16 taleplerimiz de askıya alındı. “Bilinen olay” Rusya’dan aldığımız ve hâlâ ambalajını açmadığımız hava savunma sistemi…Oysa bu sistemin bazı NATO ülkelerinde de bulunduğu biliniyor…

Bu süreçte yüzümüz Rusya’ya dönüktü;  gaz boru hattı anlaşması yaptık, ilk nükleer enerji santralimizi onlara ihale ettik…

Trump’ın son gezide bizlere birşeyler salacağı önceden belliydi, bu yüzden gürültüsü çok fazla olmadı.

Trump sonuçta bir tacir. Beyaz Saray’a gelenlere mutlaka birşeyler satıyor ve mutlaka onlardan bir şeyler istiyor. Bize de Boeing yolcu uçakları ile diğer bazı şeyler sattı. Son haberlere göre 94 milyar dolar tutarında bir fatura kesti.

Orada da durmadı, o kendisine özgü kibirli şımarıklığı ile Rusya’dan gaz almayı kesmesini istedi, ayrıca Heybeliada Ruhban okulu açılsın diye adeta talimat verdi.

Zengin bir ülke değiliz. 94 milyar dolar bütçemizde gedik açacak, bu gedik çalışma Bakanının itiraf ettiği gibi emekçilerin ücretleri budanarak kapatılacak yine. Top yekûn gazi bize ciddi bir mali külfet olarak geri dönüyor…

Erdoğan bunun karşılığında Trump’tan ne aldı, bilmiyorum. Halk Bank sorununun çözülmesini istedi, Gazze için talepte bulundu mu pek belli değil.

Bir adım geriye çekilip baktığımızda, son gezi ile ABD’nin bize yabancı olmayan yörüngesine iyice yerleştiğimiz görünüyor.

İktidar ortağı Bahçeli geziden önce bir açıklama yaparak Türkiye’nin Çin ve Rusya ile el-ele tutuşmasını istemişti. Erdoğan da “hayırlı olsun” diyerek Bahçeli’ye esprili bir yanıt vermişti.

Bahçeli gezinin ertesi günü yine benzeri şeyler söyledi, biraz da öte tarafa bakalım dedi. Öte taraf Avrasya’ydı…

Erdoğan’ın son ABD gezisinde beni en çok üzen yinelenen Batı seçeneği ile Trump’ın küstah ve yapmacık tavırları oldu.

(Meşruiyet sorunu bir başka yazıda irdeleyeceğim.)

ABD’nin/Batının yörüngesine girmemizin üzerinden şöyle böyle 77 yıl geçti.

ABD, ikinci dünya savaşının yıkımına uğrattığı Avrupa ülkelerine ekonomik destek sağlamak için bir program hazırladı. Asıl amaç Avrupa ülkelerini yörüngesine sokmaktı. Programın adı Avrupa Kalkınma Programı’ydı, ama ABD Dışişleri Bakanının programın hazırlanmasındaki aktif rolü nedeniyle onun ismiyle anılıyordu daha çok: Marshall Planı.

Türkiye savaşa girmemişti, ama Milli Şef İnönü, 1947’deki konferansta Plandan 615 milyon ABD doları yardım talep etti, ama Türkiye’nin savaşa girmediği gerekçesiyle talep reddedildi.

İnönü bu kez doğrudan ABD hükümetine başvurarak yardım talebini yineledi. ABD’nin canına minnetti. Daha dün yedi düvele karşı bağımsızlık savaşı vermiş ve o ana kadar bağımsızlığını korumuş bir ülke yarı-sömürgeleşmeye önayak olacak bir taleple ayağına gelmişti. Plan hemen onaylandı. 1948-1952 arasında Türkiye’ye Marshall Planı çerçevesinde 351 milyon 700bin dolar yardım yapıldı. Yardımın nerelere yatırılacağını da onlar karar verdi. İlk yatırımlar Zonguldak kömür havzasına yapıldı. ABD kurmayları daha o günlerde kömüre yakın bir yerde montaj sanayine ana girdi sağlayacak bir yassı çelik fabrikası  kurmak istiyordu. 1960’lı yıllarda Erdemir’i de onlar inşaa etti…

Peşi gelecekti ve geldi. Menderes iktidarı ile onu izleyen ….. dönemin muhafazakar iktidarları ABD’nin yörüngesinden milim oynamadan Türkiye’yi bu günlere getirdiler…

Sonuç ortada !

Bahçeli Türkiye ‘nin nereye gittiğinin farkında. Yüzümüzü Doğu’ya dönelim diyor.

Bence hâlâ çok geç değil. Güzelim ülkemizin Batı’nın yörüngesinde geçirdiği 77 yıl bir yerlere varamadığımızı ve varamayacağımızı gösteriyor. Niçin “öte taraf”ı, denemiyoruz peki ?