Siyasi anketlere palavra gözüyle bakan da vardır, dört elle sarılan da…

AKP+MHP iktidar anketlere palavra gözüyle bakıyor, en azından öyle bakılması algısını yaratmaya çalışıyor. Çünkü anketlerde tepe aşağı gidiyorlar…

Muhalefet ise, haliyle dört elle sarılıyor anketlere…

Şunun altını çizeceğim ilkten:

Anketlerin doğruya yaklaşma oranı, seçilen mekan denek sayısı ile deneklerin sosyal kimliğine göre değişir.

Türkiye’nin “seçilmiş” 20 ilinde örneğin 1700 kişiyle yapılmış bir anketin tahmin profili düşük olur.

Genelde anketler böyle yapılıyor. Ama şu da var: Her anket siyasal partilerin hangi yönlere hareketlendiği konusunda genel bir fikir de veriyor insana.

Anketlerin tahmin oranının yüksek olması için hem tüm Türkiye’yi kapsaması ve hem de seçmenin en az yüzde 2.5’una gitmesi gerekiyor. 

(Bizim çocuklar yerel seçim önceleri Kdz. Ereğli’de seçmenin yüzde 10’una giden ve 32 mahallenin tümünü kapsayan anketler yaparlardı. Seçim sonucunu yarım puanlık farklarla önceden tahmin ederdik).

Türkiye genelinde bu çapta anketler yapmak çok zor, çünkü çok masraflı bir iş bu. Bu yüzden anketler, farklı eğilimlere sahip “seçilmiş” illerde farklı sosyal kesimlerden seçmenlere gidilerek yapılıyor.

Gerçi farklı araştırma şirketlerinin yaptığı anket sonuçları birbiriyle çok örtüşmüyor, ama yine de birkaç puanlık farklarla bir genel fikir veriyor insana.

Sözcü gazetesinin bugünkü (Çarşamba) sayısında 6 araştırma şirketinin son yaptığı anketleri birlikte gösteren ve değerlendiren bir haber vardı. Anket şirketlerinin araştırması 8 partinin oy oranlarını gösteriyordu.

Anketler arasında birkaç puanlık farklar vardı, ama genel eğilim iktidarın iki ortağının oy kaybettiğini işaret ediyordu.

Üşenmedim. Sizler için ilkten, 6 kamuoyu şirketinin son anketlerindeki AKP+MHP ile CHP+İyi partinin ortalama oy oranlarını hesapladım. Sonuç şöyle çıktı:

AKP: Yüzde 30,1

MHP: Yüzde 7,4

CHP: Yüzde 26,5

İyi Parti: Yüzde 15,3

Buna göre AKP+MHP’nin oy oranı yüzde 37,5 olurken CHP+İyi Partinin oy oranı yüzde 41,8 oluyor.

6’lı masadaki öteki partiler ile HDP’nin 6 anketin ortalamasına göre oy oranları ise şöyle çıkıyor:

HDP: Yüzde 10,2

Deva: Yüzde 2,5

Gelecek: Yüzde 0,9

Saadet: Yüzde 1,2

Deva+Gelecek+Saadet’in toplam oyu 4,6 olarak gözüküyor. Millet İttifakı’na bunları da eklersek yüzde 56,4 oranı ortaya çıkıyor.  (DP değerlendirmeye alınmamış.)

Nerdeyse 1 yıldır ısrarla üzerinde durduğum gibi, HDP, şu an anahtar parti konumunda. HDP, cumhurbaşkanlığı seçimine 6’lı masanın saptayacağı adaya oy verirse, 6’lının adayı  Erdoğan’a büyük fark yapıyor. Döner Erdoğan’a oy verirse, Erdoğan  ilk turda seçimi ya kılpayı kazanıyor ve/veya kaybediyor, seçim ikinci tura kalıyor.

6 kamuoyu şirketinin son anketlerinin ortalama verileri bunlar.

Burada şu soru yeniden kafasını kaldırıyor:

HDP, Erdoğan’a oy verir mi ?

Şu an görünen şeklinde. Ama yüzde 10’luk oyunu 6’lı masanın adayına kanalize edeceği de kesin değil. 6’lının adayı kafasına yatmazsa, kendi adayını çıkartacak ve seçim büyük bir olasılıkla ikinci tura kalacak…

Özetle…

Cumhurbaşkanı seçiminin anahtarı, eğer son bir yılda 6’lar oy oranlarını HDP’ye ihtiyaçlarının kalmayacağı bir düzeye yükseltemezlerse, HDP’nin elinde.

Ama ben, seçim ikinci tura kalsa bile, HDP’nin Erdoğan’a oy verme olasılığını çok düşük görüyorum.

İktidar, tabii ki, İstanbul seçimleri öncesi yaptığı gibi, Kürt oylarını kafeslemek için bütün imkanlarını kullanacak, belki de Öcalan’ı TV’ye çıkartacaktır.

Gelgelelim, hep söylüyorum, Öcalan AKP’nin zaman zaman kullandığı bir konu mankeninden başka bir şey değil artık. Zaten ekonomik krizin olumsuzlukları Kürt seçmeni de etkiliyor. Ekonomik sorunlarının çözümünü onlar da AKP’siz ve Erdoğan’sız bir iktidarda görüyor. Öcalan’a filan kulak verecek durumda değiller…