Altın, paranın altyapısıdır, ama kendisi para değildir. Gerçi çağlar önce altın paralar da varmış, ama modern çağda altın zorunlu olarak para olmaktan çıktı.

Bir ülkenin merkez bankası, teorik olarak altın rezervi kadar kağıt ve madeni para basabilir. Parayı “deÄŸerli” kılan da budur. Yoksa örneÄŸin 200 liralık bir banknot meta deÄŸeri, kağıt ve baskı masrafından ibarettir. Paranın altyapısının altın olması bu anlama geliyor.

Altın da bir metadır ve fiyatı vardır. Altının fiyatını onu doğadan ortaya çıkartıp işleyen süreçteki emek belirler. Fiyat hareketlerini ise arz-talep yasası !

Altın aslında bir âtıl deÄŸerdir. Ancak paraya dönüştüğü zaman bir iÅŸlev kazanır.

Çift paralı ülkelerde devlet, altın rezervini dövizi/doları “tutmak” için bir araç olarak da kullanır. Altın satıp dışardan dolar alır, o doları piyasaya sürerek doların dikine hareketlenmesini önler. Çünkü dolar kurunun/fiyatının artması, enflasyonu tetikler.

Şu sıralar ülkemizde de altın fiyatları dalgalı bir görünüm veriyor. Bunun nedeni son dönemde ABD/İran savaşı olarak karşımıza çıkıyor. Savaşın devamına ilişkin sinyaller alındıkça petrol fiyatları yükseliyor, buna karşılık altın geriliyor. Bunun nedeni petroldeki dikine hareketin fiyatları yükselme olasılığı. Teorik olarak altına kayması sözkonusu olan artı-para ya da para fazlası (tasarruf) bu kez piyasaya kayıyor.

Şu sıralar dolar kurunda görülen dikine hareketlenme de petrol giderinin yükselmesiyle ilgili bir olay. Sanıyorum doları baskılamak için de merkez bankası piyasaya dolar satıyor.

Altın ve döviz fukarası bir ülke iseniz iÅŸiniz zordur.  Maliye Bakanımızın sıkı para politikasına raÄŸmen TÜİK enflasyonu bile yüzde 30’u aÅŸtıysa iÅŸiniz daha zordur !..

Yeni Ufuk

Haber :